M. Orhan Okay

Beşir Fuad : İlk Türk Pozitivist ve Natüralisti

Fuad, sırası ile Fatih Rüştiyesi, Halep Cizvit Mektebi, İstanbul Askerî İdadisi (1871), Mekteb-i Harbiye (1873)’yi bitirdi. Sultan Abdülaziz’e yaver oldu. 1875-76 Sırp savaşına, 1877-78 Rus savaşlarına, 1877-78 Girit isyanını bastırma harekâtına katıldı. Önyüzbaşı iken askerlikten ayrıldı. Kendini yayın hayatına verdi (1883-1887). Dört yıl içinde, çeşitli konularda yayınlanmış 16 kitap ve 200’den fazla makale yazdı.Fransızca, İngilizce ve Almanca bilen Beşir Fuad; yaşadığı dönemin aydınlarının aksine edebiyatta natüralizm, felsefede pozitivizmi benimsedi. Yazı hayatı içinde ilgi de tepki de gören Beşir Fuad intiharının ardından kısa bir süre sonra unutuldu.M. Orhan Okay’ın 1962 yılında hazırladığı Beşir Fuad’la ilgili doktora çalışması ancak 1969 yılında yayınlanabilmişti. Kitap Türk fikir hayatında ilgi ile karşılandı, iki yüzden fazla kitap ve makalede referans olarak zikredildi. Uzun zamandır mevcudu kalmayan eseri yazar; yeniden ele alarak, genişleterek, ekler ve belgeler-fo